Een aanslag schenkbelasting kan afwijken van wat de schenker en ontvanger bij hun afspraken verwachtten. Misschien is een vrijstelling niet verwerkt, is een woning anders gewaardeerd of betaalt de schenker ook de belasting. Begin bij de aanslag en de oorspronkelijke aangifte: wie is aangeslagen, welke schenking is belast en waarom is de berekening volgens u onjuist? Een geschil vraagt meer dan een vergelijking met een algemeen vrijstellingsbedrag. Met duidelijke stukken kan een belastingadvocaat beoordelen of een bezwaar tegen de aanslag of een andere correctieroute past.
Bronnen (4)
Op deze pagina
1. Neem de aanslag en de ontvanger als vertrekpunt
Verzamel de aanslag, uw aangifte met ontvangstbevestiging, de schenkingsovereenkomst en eventuele correspondentie over aanvullende vragen. Noteer de dagtekening en het aanslagnummer. Controleer of het een aanslag of navorderingsaanslag betreft en welk schenkingsjaar is opgenomen. Maak vervolgens zichtbaar waar de aanslag afwijkt van de aangifte of van uw eigen berekening. Een verschil in het eindbedrag kan immers voortkomen uit een andere waarde, vrijstelling of verwerking van de belastingbetaling.
De aanslag staat op naam van de ontvanger, ook wanneer de schenker de belasting voor zijn rekening neemt. De Belastingdienst vermeldt dat de ontvanger bezwaar kan maken. Treedt de schenker namens de ontvanger op, dan is daarvoor een machtiging nodig. Onderzoek dus niet alleen wie financieel belang heeft, maar ook namens wie de brief wordt ingediend. Maak die vertegenwoordiging duidelijk voordat familieleden verschillende brieven over dezelfde aanslag sturen.
2. Stel de ontvangen schenking en afspraken vast
Beschrijf wat feitelijk is overgedragen: geld, een woning, een ander goed of bijvoorbeeld een recht van gebruik. Voeg de overeenkomst, bankafschriften en eventuele notariële akte toe. Markeer de data en benoem welke voorwaarden of verplichtingen de ontvanger heeft aanvaard. De gekozen benaming in een familiebericht maakt nog niet inzichtelijk hoe de verkrijging fiscaal moet worden beoordeeld. Een adviseur moet de afspraken kunnen vergelijken met de feitelijke uitvoering.
Houd een eventuele discussie tussen schenker en ontvanger apart van uw fiscale argument. Als u meent dat geen schenking maar een lening is afgesproken, verzamel dan de stukken die dat standpunt ondersteunen in plaats van alleen het gewenste gevolg te noemen. Verander oude documenten niet om ze achteraf beter te laten aansluiten. Een controleerbare tijdlijn van wat destijds is afgesproken en uitgevoerd helpt om de juiste juridische vraag te formuleren.
3. Controleer de waarderingsregel voor het geschonken goed
Bij een geldbedrag is de waarde doorgaans direct uit de betaling af te leiden. Voor andere goederen kunnen specifieke waarderingsregels gelden. De Belastingdienst noemt voor een woning in beginsel de WOZ-waarde, terwijl bijvoorbeeld voor losse grond of sieraden de marktwaarde relevant is. Gebruik daarom niet voor ieder vermogensbestanddeel dezelfde methode. Leg vast welk goed of recht u verkreeg en welke officiële waarderingsinstructie daarbij hoort, voordat u een taxatie als beslissend presenteert.
Voor een woningschenking in 2026 vermeldt de Belastingdienst dat de laagste van de WOZ-waarden 2026 en 2027 mag worden gebruikt. Als de latere waarde nog niet bekend is, beschrijft zij hoe een latere lagere waarde kan worden doorgegeven. Bewaar beide beschikkingen met hun waardepeildata. Bij verhuur, vruchtgebruik of blote eigendom is extra beoordeling nodig. Dit artikel berekent zulke bijzondere situaties niet; laat eerst vaststellen welke waarderingscategorie werkelijk van toepassing is.
4. Onderzoek de gestelde vrijstelling per schenkingsjaar
Leg naast de aanslag welke vrijstelling in de aangifte is gevraagd en welke voorwaarden toen golden. Een jaarlijkse vrijstelling en een eenmalig verhoogde vrijstelling zijn verschillende regelingen. Volgens de Belastingdienst moet de eenmalig verhoogde vrijstelling in de aangifte worden aangevraagd. Noteer daarom ook wat daadwerkelijk is ingevuld. Alleen de bedoeling om belastingvrij te schenken laat nog niet zien dat aan de aanvraag en de overige voorwaarden is voldaan.
Controleer bij een geschil over eerder gebruik de oudere aangiften en aanslagen van de ontvanger en, waar relevant, de partner. De Belastingdienst behandelt ouders voor de vrijstelling als één schenker en noemt ook samenvoeging van bepaalde schenkingen aan partners. Houd overzicht van de betrokken personen en jaren. De vroegere verhoogde eigenwoningvrijstelling bestaat sinds 2024 niet meer voor nieuwe schenkingen. Trek regels uit oudere familieafspraken daarom niet zonder onderzoek door naar een nieuwe schenking.
5. Bekijk afzonderlijk wie de belasting betaalt
Als de schenker ook de schenkbelasting betaalt, ziet de Belastingdienst die betaling eveneens als een schenking. Daardoor kan de berekening hoger uitvallen dan wanneer de ontvanger de belasting uit het ontvangen bedrag voldoet. Vraag of de aangifte aansluit bij de afspraak over betalen. Vergelijk de bruto verkrijging, de toegepaste vrijstelling en de verwerkte belastingbetaling stap voor stap. Zo wordt zichtbaar of het verschil een rekenfout of een inhoudelijk geschil betreft.
Een fictief voorbeeld: een ouder spreekt af dat een kind een bepaald bedrag overhoudt en betaalt daarnaast de aanslag. Het kind vergelijkt de aanslag uitsluitend met het oorspronkelijke overgemaakte bedrag en denkt dat de Belastingdienst dubbel telt. Eerst moet dan worden onderzocht hoe de betaling door de ouder in de berekening hoort. Het voorbeeld bewijst geen juiste aanslag; het laat zien waarom de afspraak over de belastingbetaling een eigen controlepunt in het dossier verdient.
6. Dien het bezwaar tegen de aanslag tijdig in
De Belastingdienst biedt een formulier voor bezwaar tegen een aanslag of navorderingsaanslag schenkbelasting. Zij wijst erop dat u bij een aanslagdatum van meer dan zes weken geleden te laat bent voor bezwaar via dat formulier. Controleer de dagtekening daarom direct. Wacht niet met termijnbewaking totdat een taxateur, notaris of familielid alle ontbrekende informatie heeft geleverd. Laat bij tijdsdruk beoordelen welke indiening nodig is en hoe aanvullende gronden worden aangeleverd.
Formuleer uw verzoek concreet en werk met herkenbare bijlagen. Vermeld bijvoorbeeld welke waarde volgens u moet worden gebruikt, welke vrijstelling ontbreekt en hoe dat het bedrag verandert. Onderteken het bezwaar en voeg bij vertegenwoordiging de machtiging toe. Bewaar ook de exacte verzonden versie. Een telefoongesprek over een fout en een gewijzigde rekensom in uw eigen administratie bewijzen niet dat de aanslag formeel ter beoordeling is voorgelegd.
7. Beoordeel een te late correctie en de resterende vragen
Voor een aanslag waartegen de bezwaartermijn is verstreken, verwijst het officiële formulier naar een verzoek om ambtshalve herziening. Laat voor die route de voorwaarden en toepasselijke termijnen afzonderlijk beoordelen. Zij is niet zonder meer gelijk aan een tijdig bezwaar. Vermeld bovendien waarom u de onjuistheid pas later constateerde en welke nieuwe stukken daarvoor beschikbaar zijn. Bij onzekerheid over ontvangst of bekendmaking van de aanslag verdient ook dat punt afzonderlijk onderzoek.
Lees bij de reactie of de Belastingdienst alle aangevoerde punten heeft behandeld. Is alleen de waarde aangepast maar blijft de vrijstelling betwist, bereken dan welk financieel belang resteert. Neem voor juridisch overleg de gehele reactie mee, inclusief de rechtsmiddelenverwijzing. Een advocaat kan de fiscale argumenten, bewijspositie en vervolgprocedure samen beoordelen. Vraag om een afgebakende eerste beoordeling wanneer vooral één waarderingsregel of vrijstellingsvoorwaarde de uitkomst bepaalt; dat maakt de vervolgstap concreet.
Veelgestelde vragen
Kan de schenker zelf bezwaar maken als hij de belasting betaalt?
De aanslag staat op naam van de ontvanger. De schenker kan namens de ontvanger optreden met een machtiging; alleen betalen maakt hem niet zelfstandig de bezwaarmaker tegen die aanslag.
Is een taxatiewaarde altijd bepalend voor schenkbelasting?
Nee. Het soort goed of recht bepaalt welke waarderingsregel geldt. Voor woningen noemt de Belastingdienst de WOZ-systematiek; bijzondere rechten en verhuurde situaties vragen een eigen beoordeling.
Is de verhoogde vrijstelling automatisch toegepast?
Controleer de aangifte. Volgens de Belastingdienst vraagt u de eenmalig verhoogde vrijstelling daarin aan en moet u aan de overige voorwaarden voldoen.
Bronnen
Deze bronnen horen bij deze pagina. Controleer bij een concrete zaak altijd de actuele regels en uw eigen stukken.
- Belastingdienst — Bezwaar schenkbelasting Geraadpleegd: 2026-10-23
- Belastingdienst — Wie betaalt schenkbelasting Geraadpleegd: 2026-10-23
- Belastingdienst — Waardering schenking Geraadpleegd: 2026-10-23
- Belastingdienst — Schenkingen en vrijstellingen Geraadpleegd: 2026-10-23
Juridische beoordeling
Nog niet juridisch gecontroleerdDeze inhoudsversie is nog niet door een jurist of advocaat beoordeeld. Een broncontrole of tekstbewerking is geen juridische goedkeuring.
Redactie Belastingrecht in Nederland
We koppelen uitleg aan bronnen en leggen gerichte wijzigingen vast. Een juridische beoordeling wordt alleen vermeld bij de werkelijk beoordeelde tekstversie, met een echte beoordelaar, datum en reikwijdte. Voor deze artikelen staat die menselijke beoordeling nog open.
Ricardo van der Spoel
Redactioneel verantwoordelijk · Redactionele organisatie en techniek