Kwijtschelding vraagt om een beoordeling van uw financiële situatie en de toepasselijke regeling. Het is geen manier om een inhoudelijk onjuiste aanslag te bestrijden. Begin met de brief van de schuldeiser: gaat het om de Belastingdienst, gemeentebelastingen of een andere uitvoerder? Deze gids richt zich vooral op Nederlandse rijksbelastingen. Bij een afwijzing, betwiste vermogensberekening of samenloop met zakelijke schulden kan een belastingadvocaat beoordelen welke reactie nodig is. Kunt u de formulieren niet invullen of zijn er meerdere schuldeisers, dan kan praktische schuldhulp eveneens nodig zijn.
Bronnen (6)
Op deze pagina
1. Bepaal eerst bij wie de schuld staat
Leg alle aanslagen naast elkaar en groepeer ze per organisatie, belastingsoort en jaar. Neem het volledige document mee, niet alleen het bedrag uit een bankapp. Een gemeentelijke heffing wordt niet kwijtgescholden doordat u een formulier naar de Belastingdienst stuurt. Den Haag beschrijft bijvoorbeeld een eigen gemeentelijke aanvraagprocedure en een eigen lijst van heffingen waarvoor kwijtschelding mogelijk is; dat voorbeeld geldt niet automatisch voor iedere gemeente.
Noteer waarom betaling niet lukt: betwist u de grondslag, ontbreekt geld of speelt allebei? Behandel bezwaar en invordering afzonderlijk. Volgens de particuliere kwijtscheldingsvoorlichting wordt geen kwijtschelding verleend zolang nog niet is beslist op bezwaar of beroep tegen de hoogte van diezelfde aanslag. Onderzoek voor het bestreden bedrag betalingsuitstel tijdens dat geschil. Dit sluit niet automatisch hulp voor andere schulden of iedere invorderingsregeling uit. Voeg een aanmaning of beslagbericht toe, zodat een adviseur de urgente route kan bepalen.
2. Kies de route die bij uw huidige situatie hoort
Voor particulieren in Nederland bestaat een eigen verzoekformulier. De officiële toelichting noemt ook ex-ondernemers met een gestaakte onderneming en zonder bedrijfsvermogen voor de beschreven particuliere route. Voor iemand die in het buitenland woont is een ander formulier beschikbaar. Een onderneming die nog actief is vraagt dus om een afzonderlijke beoordeling; gebruik het particuliere formulier niet alleen omdat de aanslag op uw eigen naam staat.
Bespreek bij een gestaakt bedrijf welke activiteiten werkelijk zijn beëindigd, welk vermogen resteert en welke aanslagen bij het bedrijf horen. Verzamel stukken over de beëindiging en het actuele inkomen. Schrijf bestaande twijfelpunten op in plaats van ze met een gemakkelijk hokje op te lossen. Is al een schuldhulpverlener of bewindvoerder betrokken, leg de belastingstukken eerst daar neer zodat aanvragen niet langs elkaar heen lopen.
3. Maak inkomen en vermogen controleerbaar
Een negatief banksaldo aan het einde van één maand vertelt niet het hele verhaal. Maak een overzicht van inkomsten, noodzakelijke uitgaven, bezittingen en schulden, met de bijbehorende bewijsstukken. De Belastingdienst betrekt ook relevante partnergegevens en vermogen bij de beoordeling. Niet iedere werkelijk betaalde uitgave wordt zonder meer volledig als aftrekpost aanvaard; de regeling gebruikt eigen normen.
Orden bijvoorbeeld bankafschriften op rekening en periode, zet de hypotheekschuld naast de woningwaarde en licht een noodzakelijke auto concreet toe. Gebruik geen zelfgekozen algemene vrijstelling voor alle bezittingen. Vraag bij een afwijzing welke waarde, norm of inkomenspost doorslaggevend was. Dat levert een gerichte adviesvraag op: is een gegeven onjuist verwerkt of gaat het om de toepassing van de regeling op een juist gegeven?
4. Lees voorwaarden bij gedeeltelijke kwijtschelding nauwkeurig
Een beslissing kan verlangen dat u eerst een deel van de schuld betaalt. Het Kennisgroepstandpunt over voorwaardelijke kwijtschelding onderscheidt het vastgestelde te betalen deel van de termijn waarbinnen dat deel wordt voldaan. Een betalingsregeling maakt dat bedrag niet automatisch opnieuw berekenbaar volgens gunstiger uitgangspunten. Bij bijzondere omstandigheden kan een langere betaalperiode wel ter beoordeling staan.
Zet daarom drie dingen apart in uw dossier: het oorspronkelijke schuldbedrag, het bedrag dat volgens de beslissing nog moet worden betaald en de voorwaarden voor het vervallen van het restant. Vraag vóór instemming hoe haalbaar het voorstel is. Ontstaat later een probleem, meld dat concreet en snel. Zelf een termijn overslaan kan juist gevolgen hebben voor de voorwaarde waarop de kwijtschelding berust.
5. Houd zakelijke sanering en algemene schuldhulp uit elkaar
Voor actieve ondernemers beschrijft de Kennisgroep een andere route, met kwijtschelding in het kader van een akkoord met schuldeisers en aanvullende voorwaarden. De beoordeling van een ondernemersvoorstel is daarmee niet hetzelfde als het invullen van een particulier inkomensoverzicht. Betrek een adviseur bij de samenhang tussen de onderneming, overige schuldeisers en een uitvoerbaar herstelplan.
Een voorstel aan één schuldeiser is nog geen gezamenlijk akkoord. Maak een volledige crediteurenlijst, vermeld zekerheden en leg uit welke bedragen beschikbaar komen. Beloftes die aan de bank zijn gedaan kunnen van belang zijn voor het plan voor de fiscus. Bij meerdere persoonlijke schulden kan gemeentelijke schuldhulp de eerste passende ingang zijn. Vraag wie het traject coördineert en wie juridische betwisting van een afzonderlijke belastingvordering behandelt.
6. Reageer gericht en tijdig op een afwijzing
De Belastingdienst vermeldt voor beroep tegen de afwijzing een termijn van tien dagen na de beslissing. De eigen brief geeft de ontvanger en het adres van het beroep aan. Op de afzonderlijke afwijzingspagina staat daarnaast een betaaltermijn van veertien dagen en de mogelijkheid binnen die periode een betalingsregeling te vragen. Die verschillende termijnen mag u niet als één uitwisselbare termijn behandelen.
Bewaar brief en envelop, noteer ontvangstdatum en vraag direct advies als een datum dichtbij is. Beschrijf in uw reactie de concrete afwijzingsgrond en de fout die u daarin ziet, met de relevante stukken. Vraag ontvangstbevestiging en leg vast welk uitstel tijdens behandeling geldt. Een nieuw algemeen formulier zonder toelichting op de afwijzing is geen vanzelfsprekende vervanging voor het juiste rechtsmiddel.
7. Fictief voorbeeld: een auto bepaalt de afwijzing
Een alleenstaande ontvangt een afwijzing omdat aan een auto een bepaalde waarde is toegekend. Zij heeft wel een laag inkomen, maar stuurt alleen haar laatste loonstrook opnieuw op. Daarmee wordt het geschil over het vermogen niet duidelijker. In dit verzonnen voorbeeld weet zij nog niet of de gebruikte waarde juist is of dat een bijzondere omstandigheid relevant kan zijn.
Zij verzamelt de volledige beslissing, kentekengegevens en onderbouwde informatie over de auto. Daarnaast laat zij nagaan welke uitzondering of waarderingsregel daadwerkelijk geldt en bewaakt zij de beroepstermijn. Het voorbeeld zegt niet dat de afwijzing onjuist is of dat de auto buiten beschouwing moet blijven. Het laat zien waarom bewijs moet aansluiten bij de reden van de beslissing, in plaats van uitsluitend het betalingsprobleem te herhalen.
8. Bereid een duidelijke hulpvraag voor
Neem bij een eerste adviesgesprek één overzicht mee met het urgente document bovenaan. Vraag om beoordeling van de bevoegde instantie, de gebruikte financiële gegevens en de passende vervolgstap. Geef duidelijk aan of u alleen hulp bij de aanvraag wilt of ook vertegenwoordiging in een geschil. Spreek kosten, werkzaamheden en het bewaken van termijnen afzonderlijk af.
Blijkt een volledige betaling op termijn wel haalbaar, bespreek dan een betalingsregeling. De Kennisgroep maakt duidelijk dat niet binnen twaalf maanden kunnen betalen op zichzelf niet in iedere route volledige kwijtschelding oplevert. De aflossingsmogelijkheden en omstandigheden moeten afzonderlijk worden bekeken. Kies een voorstel dat u kunt uitleggen en onderbouwen, en vraag bij onduidelijkheid schriftelijke bevestiging van de overeengekomen voorwaarden.
- Alle aanslagen en invorderingsbrieven, met kenmerk en datum.
- De aanvraag, bijlagen, ontvangstbewijzen en volledige beslissing.
- Actueel overzicht van inkomen, partnergegevens, vermogen en overige schulden.
- Bewijs bij precies de betwiste waardering, norm of feitelijke aanname.
- Een korte vraag: aanvraaghulp, beroep, betalingsregeling of gezamenlijk schuldentraject?
Veelgestelde vragen
Is een laag inkomen genoeg voor kwijtschelding?
Nee. Ook vermogen, de schuldsoort en voorwaarden van de toepasselijke regeling spelen mee. Laat de concrete berekening en afwijzingsgrond beoordelen.
Kan ik bij de Belastingdienst gemeentebelasting laten kwijtschelden?
Een verzoek moet naar de juiste organisatie. Controleer de afzender en de eigen gemeentelijke of uitvoeringsregeling; een rijksbelastingformulier vervangt die aanvraag niet.
Moet ik tegen een afwijzing binnen zes weken reageren?
Ga daar niet van uit. De Belastingdienst noemt voor het beschreven beroep tien dagen. Lees de eigen beslissing en regel bij twijfel direct advies.
Wat als alleen volledige betaling onmogelijk is?
Vraag naar een passende betalingsregeling of beoordeling van gedeeltelijke kwijtschelding. Het te betalen deel, de betaalperiode en de voorwaarden zijn verschillende onderdelen van het besluit.
Bronnen
Deze bronnen horen bij deze pagina. Controleer bij een concrete zaak altijd de actuele regels en uw eigen stukken.
- Belastingdienst — kwijtschelding voor particulieren en ondernemers Geraadpleegd: 2026-10-23
- Belastingdienst — verzoekformulier particulieren Geraadpleegd: 2026-10-23
- Belastingdienst — afwijzing kwijtschelding Geraadpleegd: 2026-10-23
- Kennisgroep — voorwaardelijke kwijtschelding Geraadpleegd: 2026-10-23
- Kennisgroep — problematische schuldensituatie Geraadpleegd: 2026-10-23
- Gemeente Den Haag — eigen kwijtscheldingsprocedure Geraadpleegd: 2026-10-23
Juridische beoordeling
Nog niet juridisch gecontroleerdDeze inhoudsversie is nog niet door een jurist of advocaat beoordeeld. Een broncontrole of tekstbewerking is geen juridische goedkeuring.
Redactie Belastingrecht in Nederland
We koppelen uitleg aan bronnen en leggen gerichte wijzigingen vast. Een juridische beoordeling wordt alleen vermeld bij de werkelijk beoordeelde tekstversie, met een echte beoordelaar, datum en reikwijdte. Voor deze artikelen staat die menselijke beoordeling nog open.

Ricardo van der Spoel
Redactioneel verantwoordelijk · Redactionele organisatie en techniek